Sai lầm khi uống nước mùa nắng nóng dễ hại thận

Theo ThS.BS.CK1 Ngô Văn Tân, Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM - Cơ sở 3, thời tiết nắng nóng kéo dài với nhiệt độ ngoài trời có khi vượt quá 37-38 độ C là nguyên nhân khiến cơ thể mất nước nhanh chóng.

Trong bối cảnh đó, nhiều người chỉ nghĩ đơn giản rằng "uống nhiều nước là đủ". Tuy nhiên, thực tế lâm sàng cho thấy không ít trường hợp dù trước đây hoàn toàn khỏe mạnh vẫn xuất hiện sỏi thận hoặc rối loạn điện giải trong mùa nóng. Điều này chứng minh mối liên hệ giữa thời tiết nóng bức và sức khỏe thận phức tạp hơn nhiều so với suy nghĩ thông thường.

Về cơ chế sinh học, thận là cơ quan đóng vai trò lọc máu, đào thải chất cặn bã và cân bằng điện giải trong cơ thể. Khi trời nóng, cơ thể mất nước chủ yếu qua đường mồ hôi. Nếu lượng nước mất đi nhiều mà không được bù đúng cách, nước tiểu sẽ trở nên cô đặc. Khi đó, các chất khoáng như canxi, oxalat hoặc axit uric dễ dàng kết tinh và hình thành sỏi.

"Vì vậy, thời tiết nóng kéo dài thực sự có thể làm tăng nguy cơ sỏi thận, kể cả ở những người trước đây chưa từng mắc bệnh thận. Một điều đáng lưu ý là không phải cứ uống thật nhiều nước là tốt cho thận", Bác sĩ Tân chia sẻ.

Uống nước sai cách và những thói quen "ngược đãi" thận

Suy nghiệm từ thực tế, nhiều người hiện có thói quen uống dồn một lượng lớn nước trong thời gian ngắn, nhất là ngay sau khi đi nắng hoặc vận động mạnh. Sai lầm này có thể làm loãng nhanh nồng độ muối trong máu, gây rối loạn điện giải với các biểu hiện như mệt mỏi, đau đầu, chóng mặt.

Ngược lại, việc bù nước bằng nước ngọt có ga, nước tăng lực hoặc đồ uống nhiều đường, muối khoáng cũng không có lợi. Chúng thậm chí còn làm tăng gánh nặng chuyển hóa và đẩy cao nguy cơ hình thành sỏi thận.

• Cách uống nước hợp lý:

• Đối với người lao động ngoài trời/vận động nhiều: Có thể bổ sung nước điện giải ở mức vừa phải, tuyệt đối tránh lạm dụng.

Bên cạnh câu chuyện uống nước, thói quen tắm nước lạnh ngay sau khi đi nắng cũng tiềm ẩn rủi ro lớn. Khi cơ thể đang nóng, mạch máu giãn ra, việc gặp lạnh đột ngột có thể gây co mạch, làm rối loạn tuần hoàn tạm thời và ảnh hưởng trực tiếp đến việc cung cấp máu cho các cơ quan, trong đó có thận. Nguy cơ này đặc biệt cao ở người lớn tuổi hoặc người có tiền sử bệnh tim mạch.

Nhận diện sớm dấu hiệu "kêu cứu" của hệ tiết niệu

Một vấn đề đáng tiếc là nhiều dấu hiệu cảnh báo sớm tổn thương thận trong mùa nóng thường bị người dân bỏ qua. Các bác sĩ khuyến cáo cần đặc biệt lưu ý nếu cơ thể xuất hiện các triệu chứng sau:

• Nước tiểu sẫm màu, có mùi nồng.

• Lượng nước tiểu ít hơn bình thường, hoặc có cảm giác tiểu rát nhẹ.

• Khát nước liên tục dù đã uống nhiều nước.

• Cơ thể mệt mỏi, đau vùng thắt lưng hoặc đau âm ỉ vùng hông.

Đây có thể là những tín hiệu cho thấy cơ thể đang thiếu nước nghiêm trọng hoặc hệ thống thận đang phải làm việc quá tải.

Nguyên tắc vàng bảo vệ thận trong mùa nắng

Để bảo vệ sức khỏe thận khi nền nhiệt tăng cao, người dân cần nghiêm túc thực hiện các lưu ý quan trọng sau:

• Uống nước đều đặn trong ngày; hạn chế tối đa đồ uống nhiều đường hoặc chất kích thích.
• Tránh để cơ thể rơi vào trạng thái mất nước kéo dài.
• Tuyệt đối không tắm nước lạnh ngay sau khi đi nắng về.
• Chú ý quan sát những thay đổi bất thường của nước tiểu hàng ngày.
• Chế độ ăn uống tăng cường rau xanh, trái cây có tính thanh mát để hỗ trợ thanh nhiệt, sinh tân dịch cho cơ thể.

Bác sĩ khuyến cáo nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau lưng, tiểu buốt, nước tiểu sẫm màu kéo dài, người dân nên đi kiểm tra sớm để phát hiện và xử lý kịp thời.

Cái nóng của thời tiết đôi khi chỉ khiến chúng ta khó chịu trong chốc lát, nhưng những tác động âm thầm của nó đối với cơ thể, đặc biệt là với thận, lại có thể kéo dài hơn nhiều. Hiểu đúng và phòng ngừa đúng chính là cách để bảo vệ sức khỏe của chính mình trong những ngày nắng nóng khắc nghiệt.